Introductie

Er zijn reeds vele archieven doorzocht, maar dit is altijd gebeurd op digitale bronbestanden (dus elektronisch te doorzoeken). Alleen als er ergens gericht naar gezocht werd, gebeurde dit ook in originele afbeeldingen, maar dat is veel te tijdrovend om alles te kunnen doorzoeken. Dat betekent dus wel dat er steeds nieuwe transcripties (digitale / tekstuele beschrijving van oude afbeeldingen) beschikbaar komen en dit wordt maandelijks bijgehouden voor de belangrijkste archieven (zie Beheer voor wat dit betreft). Daarnaast staat er nog een cursus transcriberen van Oud Nederlands schrift op de actielijst om ook zelf gerichter te kunnen zoeken.

Doordat er nu geïntegreerde archieven zijn zoals Archieven.nl, heb je de mogelijkheid om ineens door heel veel subarchieven te zoeken. Tegenwoordig zijn er daarbij ook nog sites die zelf de gegevens aan elkaar linken (zoals OpenArch), waardoor je heel snel informatie kan vinden. Er is gezocht in alle beschikbare archieven op de mogelijke naamsvarianten, waarbij tot ongeveer 1811 al meer dan 2500 vermeldingen zijn gevonden. Voor een groot deel horen die bij de onderkende stambomen, maar er is ook een aanzienlijk aantal waarvoor dat (nog) niet geldt.

Er zijn vele nationale, regionale / provinciale en lokale archieven, die diverse soorten archieven met verschillende referenties kunnen bevatten:

  • DTB-gegevens – getuigen bij anderen hier interessant
  • Notarissen – met name testamenten, voogdijregeling, onroerend goed
  • Oorkonden en Rechtspraak (regesten) – zeer diverse referenties
  • Familie archieven van adellijke / rijke families – heel divers, bijvoorbeeld dienstbetrekkingen
  • Militaire en oorlogsarchieven – inschrijving, sneuvelen, deelname, rangen
  • Universiteitsinschrijvingen – welgestelde families, richting bekend, leeftijd
  • Belastingen – referentie naar wonen, reizen, toegang
  • Rekeningen – betalingen en de reden daarvoor
  • Volkstellingen – wooninformatie vaak met gezinssamenstelling
  • Scheepvaartarchieven (zoals VOC) – aanmonstering, deelname aan reizen, overlijden
  • Handelsadministraties – koop en verkoop, handelsacties
  • Boerderij / gebouwen registraties – eigendomsrechten
  • Stamboomonderzoeken (van anderen) – hergebruik, in principe controleren bij de bron
  • (Oude) Genealogische tijdschriften – hergebruik, in principe controleren bij de bron
  • Brieven en andere post – kan vele soorten referenties bevatten
  • Ziektenadministratie (bijvoorbeeld de Pest) – overlijden, al heel vroeger nauwkeurig
  • Leenkamers – eigendoms- en gebruiksadministratie
  • Poorters – verhuizing naar een andere stad, beroep
  • Bestuurders, Weeshuizen, Gasthuizen – aanwezigheid, gezinssamenstelling
  • Christelijke archieven (klooster, bisschop, kerk, ..) – was vroeger heel belangrijk en veel
  • Oude artikelen (uit bijvoorbeeld een krant), gedigitaliseerde oude boeken
  • Oude overheidsadministraties – zoals het Heilige Roomse Rijk, Schepenen, enz.
  • Oude bibliotheken – zoals van Zutphen in de Walberg kerk
  • En nog veel meer.

Welke archieven kunnen nog heel veel potentie bieden:

  • Dat zijn er te veel om op te noemen en moet vooral ook specifiek per stamboom bekeken worden.
  • Met name de Overijsselse archieven en Bentheim (notaris, oorkonden, weeskamers) tussen 1600 en 1700 kunnen nog veel aanknopingspunten gaan bieden voor de relaties tussen Neuenhaus, Zwartsluis, Steenwijk en de takken die daar intussen weer verdwenen zijn.
  • Duitse archieven rondom Dinslaken, Dortmund en Oldenburg (Vechta) voor de stammen die daar zijn begonnen.

De vermeldingen uit de archieven (referenties) zijn nu vastgelegd in een Excel sheet (in de toekomst wellicht in een database) waarbij het volgende wordt geregistreerd:

Regio Uit welke regio de registratie komt, zie ook de beschrijving bij de submenu optie:
–          PR  Een 2-letterige afkorting voor één van de provincies
–          BE  België
–          DL  Duitsland
–          RR  Heilige Roomse Rijk
–          XX  Land (voornamelijk Letland, Nederlands Indië, VS)
Wie
Wanneer
Waar
Wat
Waaruit
Waarmee
Hier staat de volledige naam (of namen) van de betrokken Van Dorstens (Dorssen, Dorst)
Zo gedetailleerd mogelijke een datum of jaar of periode
De specifieke plaats of locatie waar de referentie zich afspeelt
Een verkorte essentiële beschrijving waarover het gaat, bij voorkeur één regel
De bron waaruit de informatie uit is gehaald
De exacte en gedetailleerde tekst (voor zover te achterhalen)

Tegenwoordig zijn die regio’s (binnen een land) niet meer zo belangrijk, maar vroeger was het dat nog wel. Ook zijn de meeste archieven nog steeds gekoppeld aan die regio-indeling. De regio geeft nu aan de provincie binnen Nederland, het land Duitsland (wellicht in de toekomst opsplitsen naar deelstaat als er nog meer wordt gevonden) en België. Daarnaast zijn er de nog nodige vermeldingen in Nederlands-Indië (vaak via de VOC), Letland (Riga, vroeger een belangrijke Hanzestad) en de Verenigde Staten. Daar kunnen natuurlijk nog andere landen bij komen.

De belangrijkste regio’s waarin vroeger (voor 1811) informatie te vinden is, zijn:

  • Overijssel – Logisch gezien de herkomst van de Zwartsluis en Steenwijk stamboom en ook de Neuenhaus stamboom net over de grens viel binnen de invloedsfeer van deze provincie.
  • Gelderland – In deze provincie zijn al veel oude meldingen, met name in de vroegere Hanzesteden, garnizoenssteden en door de locatie vlakbij de plaats Dorsten. In Zutphen was een behoorlijke stamboom, maar ook in Arnhem en Nijmegen zijn veel meldingen.
  • Utrecht – Hier zijn veel referenties aan diverse losse takken en daarnaast aan de Neuenhaus stamboom en al vanaf heel vroeger. Bovendien is de referentie aan Dorsten en Dorssen en loopt dat ook regelmatig door elkaar.
  • Zuid-Holland – Deze provincie heeft ook veel referenties, die voor een groot deel zijn gerelateerd aan de bekende Leiden en Dordrecht stambomen, maar daarnaast ook aan de toenmalige Rotterdam stamboom en nog losse meldingen.
  • Duitsland (Nedersaksen en NRW) – In Duitsland valt het aantal referenties nog wel mee en kan men meer verwachten gezien de vele voorkomens van Van Dorsten. Dit heeft wellicht te maken met de geringere mate van digitalisering van oude archieven.

In Noord-Brabant zijn ook nog behoorlijk veel referenties. Bijna alles in het westen van Noord Brabant (vnl. Breda) refereert aan Van Dorst, maar in het oosten van de provincie zijn er ook nog best veel (oude) referenties aan Van Dorsten.

Het maandelijks bijhouden van de (digitale) mutaties bij de archieven is dan ook vooral gericht op deze regio’s. Hier zijn de belangrijkste (nieuwe) referenties te verwachten die een bijdrage kunnen leveren aan de bekende stambomen (met name de stambomen die momenteel ook nog bestaan).

Scroll naar top